ලොව විශාලතම ගෑස් නිධියට එල්ල වූ ප්‍රහාරයෙන් ලෝක ආර්ථිකයම හෙල්ලෙයි – ගෑස් සහ තෙල් මිල ඉහළ යාමේ අවදානමක්!

ලෝකයේ විශාලතම ස්වාභාවික ගෑස් නිධිය ලෙස සැලකෙන ඉරානයේ South Pars කලාපයට එල්ල වූ ගුවන් ප්‍රහාරයත් සමඟ ලෝක බලශක්ති වෙළඳපොළ දැඩි අර්බුදයකට ලක්ව තිබේ.

මෙම ප්‍රහාරය හුදෙක් මිලිටරි මෙහෙයුමක් පමණක් නොව, ගෝලීය ආර්ථිකයේ මර්මස්ථානයකට එල්ල වූ මරු පහරක් ලෙස ආර්ථික විචාරකයෝ පෙන්වා දෙති.

ප්‍රහාරය වාර්තා වීමත් සමඟ ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළේ බ්‍රෙන්ට් බොරතෙල් මිල 5% කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඩොලර් 108-110 සීමාවට පැමිණ ඇත.

එසේම යුරෝපීය ගෑස් වෙළඳපොළේ මිල ගණන් ද 7.5% කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඇති බව වාර්තා වේ.

කටාර් රාජ්‍යය සිය ජාතික ආදායමෙන් 80% ක්ම උපයන්නේ මෙම ගෑස් නිධියෙනි.

ප්‍රහාරය ඉරාන කලාපයට එල්ල වුවද, කටාර් පාලනය කරන ප්‍රදේශයට ද මෙයින් දැඩි අවදානමක් මතුව තිබීම ලෝක ආයෝජකයින්ගේ දැඩි අවධානයට ලක්ව ඇත.

බලශක්ති මිල ඉහළ යාම හේතුවෙන් ඇමරිකාව, යුරෝපය ඇතුළු රටවල ඉන්ධන සහ විදුලි ගාස්තු ඉහළ යාමේ අවදානමක් පවතින අතර, එය ලෝක උද්ධමනය කෙරෙහි සෘජුව බලපානු ඇත.

මෙම ප්‍රහාරයත් සමඟ ඉරානයෙන් ඉරාකය වැනි අසල්වැසි රටවලට ලබාදෙන ගෑස් සැපයුම අත්හිටුවා ඇති අතර, එම රටවල විදුලි උත්පාදනයට ද මෙයින් බාධා එල්ල වී තිබේ.

ආර්ථික විශ්ලේෂකයන් පවසන්නේ මෙම ප්‍රහාරය හේතුවෙන් මැදපෙරදිග බලශක්ති යටිතල පහසුකම් ඉලක්ක කරගත් දීර්ඝකාලීන යුද්ධයක් ආරම්භ වුවහොත්, ලෝක ආර්ථිකය 1970 දශකයෙන් පසු මුහුණ දෙන දරුණුතම බලශක්ති අර්බුදයට මුහුණ දීමට සිදුවනු ඇති බවයි.